De San - Memoboek 2007- Lues

124 Lues

A Indicaties voor aanvragen

screening zwangere (12e week). Partner eveneens screenen als zwangere positief is. Vrouw uit risicogroep (tijdens zwangerschap wisselende partners of later in de zwangerschap gemeenschap met een man die mogelijk besmet is) opnieuw screenen in derde trimester.
verdenking op primaire syfilis (urethritis, zweer bv. op genitalia, in anorectale gebied of orofarynx).
uitsluiting van syfilis.

B Uitvoering

ad diagnostiek:
- de amplificatie test op Treponema pallidum-DNA is de meest sensitieve en specifieke test voor aantonen c.q. uitsluiten van T. pallidum infectie.
- onderzoek op antistoffen tegen T. pallidum. Materiaal: serum. Er zijn verschillende testen (neem voor nadere toelichting contact op met uw laboratorium):
1. de TPHA test (‘T. Pallidum Hemagglutination Assay’): screening. Wordt na ca. 1 – 3 maanden aantoonbaar en blijft jaren lang positief. Volgens de NHG is deze test de primaire screeningstest. Tegenwoordig vaak in de gedaante van de TPPA ((‘T. Pallidum Particle Agglutination). Deze is iets specifieker dan de oude TPHA.
2. FTA-ABS test (‘Fluorescent Treponemal Antibody ABSorption test’, ook wel aangeduid met FTA-ABS-IgG). Blijft jaren lang positief. Is evenwel achterhaald, omdat de sensitiviteit en de specificiteit bij de ‘immunoblot’ achterblijven.
3. VDRL test (‘Venereal Disease Laboratory Test’). Wordt 4 – 6 weken na infectie aantoonbaar. De test reageert op weefselantigenen die vrijkomen bij syfilis en is daardoor geen specifieke test op T. Pallidum. Kan bij latente syfilis negatief uitvallen. Daar een positieve test negatief wordt bij genezing, is hij m.n. geschikt voor follow-up. Fout-positieve uitslag mogelijk bij o.a. M. Pfeiffer, collageenziekte en zwangerschap.
4. IgG-immunoblot op T. Pallidum. Gebruikt o.a. bij vermoeden van fout-positieve uitslag van een TPPA test of FTA-ABS test (bv. bij zwangere mogelijk).
5. IgM-anti-treponema test: screening. Alleen geïndiceerd in verband met de vraagstelling: congenitale syphilis? Een positieve uitslag is bewijzend, een negatieve niet uitsluitend.
6. ELISA: moderne vervanging van de TPPA test, met vergelijkbare eigenschappen.

C Opmerkingen

een combinatie van positieve TPPA en positieve VDRL ziet men bij onbehandelde syfilis (dan ziet men hoge of stijgende titer van VDRL). Een combinatie van positieve TPPA en negatieve VDRL of lage titer van VDRL ziet men bij behandelde syfilis c.q. ‘oude’ syfilis zonder complicaties. Een positieve TPPA moet overigens bevestigd worden door een immunoblot of Elisa.
symptomen van congenitale syfilis kunnen zich vrijwel direct of pas weken na geboorte manifesteren (huid, slijmvliezen, hepatomegalie, enz.). Voor de serodiagnostiek van congenitale syfilis bestaan er enkele mogelijkheden. Ten eerste passeert IgM de placenta niet. Als er bij de pasgeborene IgM tegen T. pallidum wordt gevonden (positieve uitslag van IgM-anti-treponema test), dan is dat bewijzend voor congenitale syfilis. Wegens een nog onrijp immuunsysteem maken niet alle pasgeborenen dat IgM, ook niet als ze wel geïnfecteerd zijn; een negatieve uitslag van IgM-anti-treponema test sluit congenitale syfilis derhalve niet uit. Een tweede mogelijkheid is, de TPPA titer in de tijd te vervolgen. Als de titer bij de geboorte berust op passief overgedragen antistoffen, zal deze in de loop van enkele maanden dalen; anders blijft hij op hetzelfde of bijna hetzelfde niveau. Ten derde: als men van de sera van moeder en kind een immunoblot doet, kunnen er verschillen tussen de patronen gevonden worden, die een aanwijzing kunnen vormen voor congenitale syfilis.

Print deze pagina